Zo gaat het eraan toe…
![]()
Hij was oud, versleten, op sterven na dood en vooral, omgekocht… maar aangezien hij toch niets meer verwachtte van het leven noch van zijn uitgever, was dit het moment om een proteststem uit te brengen: tot ieders verbazing stemde hij voor een ander boek dan was afgesproken, waardoor een concurrerende uitgeverij met de prijs aan de haal ging… Dit is een van de vele anekdotes die Jacques Brenner (1922-2001) genoteerd heeft in zijn dagboek.
In Frankrijk worden juryleden van literaire prijzen meestal benoemd voor het leven, en dat heeft zo zijn nadelen: ze krijgen belangrijke privileges en worden vaste pionnen van een uitgeverij die hen inzet in een soort ruilhandel van stemmen bij het toekennen van literaire prijzen.
Al jarenlang doen hardnekkige geruchten over die corruptie de ronde, maar onlangs is er een boek verschenen waardoor de geruchten feiten zijn geworden, het ‘Journal’ van Brenner. Hij was auteur, medewerker bij uitgeverijen en pion-jurylid van literaire prijzen. In zijn dagboek schreef hij alles op over de interne keuken van de literaire wereld, met zijn geheime manoeuvres en de sfeer van intellectuele ellende en verstikking die er heerst. Na zijn dood deed zijn familie een boekje open over deze corruptie door het dagboek op de markt te brengen… net voor de uitreiking van de Goncourt en de Renaudot 2006! Het dagboek is zo ontluisterend dat dit jaar op de boekenbeurs van Brive - waar traditioneel de laatste geheime afspraken over de toekenning van de Goncourt worden gemaakt - alle belangrijke uitgevers of juryleden blonken door hun afwezigheid, net zoals de auteurs die een kans maakten om de Goncourt in de wacht te slepen.
Maar is een prijs op zich al niet ontluisterend? Op 9 november heeft Geert Buelens het onderwerp nog aangeraakt in De Standaard: ‘… blijken we het jongste decennium ook literatuur meer en meer als een wedstrijd te beschouwen. Terwijl literatuur (…) in wezen draait om kwesties als creativiteit, exploratie, taalplezier of ontspanning, komt deze kunstvorm eigenlijk alleen nog in de massamedia wanneer we erover spreken in termen van ‘winnaars’ en ‘verliezers’…’
Voor info van de uitgever over het ‘Journal’: deel 5


